بحران بازگشتکنندگان در افغانستان؛ چالشها و تلاشها برای عبور از وضعیت اضطراری
خبرگزاری پیگرد _ افغانستان
نوشته شده توسط : خبرگزاری پیگرد
پنجشنبه ، ۲۷ قوس ۱۴۰۴
همزمان با فرا رسیدن روز جهانی مهاجران، گفتوگوها در نشست Refugee Forum بر وضعیت نگرانکننده بازگشتکنندگان در افغانستان متمرکز شده است؛ کشوری که همچنان با پیامدهای فقر گسترده، شوکهای اقلیمی و کمبود شدید خدمات اساسی روبهرو است.
بر اساس آمارهای منتشرشده، تنها در سال ۲۰۲۵ بیش از ۲.۳ میلیون نفر بهگونهٔ اجباری به افغانستان بازگردانده شدهاند. بسیاری از این خانوادهها به مناطقی بازمیگردند که ظرفیت جذب جمعیت جدید را ندارند و اغلب بدون پسانداز، سرپناه و فرصتهای کاری وارد کشور میشوند.
یافتهها نشان میدهد که وضعیت معیشتی بازگشتکنندگان بهشدت بحرانی است. میزان بیکاری در میان آنان بیش از ۸۰ درصد گزارش شده و ۸۸ درصد خانوادههای بازگشتی با بدهی دستوپنجه نرم میکنند؛ بدهیهایی که در بسیاری موارد تنها برای تأمین مواد غذایی اخذ شده است. همچنان ۱۸ درصد از این افراد با خطر جابهجایی ثانویه مواجهاند و ۵۵ درصد به دلیل ناتوانی مالی از مراجعه به مراکز صحی و دریافت خدمات درمانی خودداری میکنند.
در این میان، ترکیب جمعیتی بازگشتکنندگان نیز بر شدت بحران افزوده است. نزدیک به نیمی از بازگشتکنندگان را زنان، دختران و کودکان تشکیل میدهند و از هر چهار خانواده، یکی بهوسیلهٔ زنان سرپرستی میشود. این خانوادهها با محدودیتهای مضاعف در دسترسی به مسکن، خدمات عمومی و فرصتهای معیشتی روبهرو هستند.
در پاسخ به این وضعیت، برنامه توسعهای سازمان ملل متحد (UNDP) با اتخاذ یک رویکرد یکپارچه تلاش دارد تا جوامع آسیبپذیر را از مرحلهٔ کمکهای فوری به سمت بازسازی، احیای معیشت و ثبات اقتصادی محلی سوق دهد. این رویکرد با هدف کاهش خطر جابهجایی دوباره و تقویت تابآوری جوامع محلی دنبال میشود.